6 Kasım 2010 Cumartesi

Roma Klişesi

Cüneyt Özdemir 6 Kasım 2010 tarihli yazısında hisli mesajlar vermeye çalışmış. Bakalım:

Röportajı izledikten sonra Candan Erçetin’in malum klişe şarkısı dilime dolandı: ‘İnsan plan yapar, hayat gülermiş!’

Düzeltmeye nereden başlasam, nasıl anlatsam... Söz konusu şarkının sözleri şöyle:

Kul kurar kader gülermiş

Özdemir şarkının sözlerine laisist (!) bir yorum getirmiş; takdir etmek lazım.

Şarkının sözlerinin klişe olmaması ise ayrı bir konu ama klişe konusuna aşağıda değineceğimiz için şimdilik geçiyorum; hem Özdemir'in sınırsız deyim yorumlama ve türetme hakkı saklıdır.

Cüneyt Özdemir'in o içli üslubuyla okuyalım. Teknoloji izin verseydi aynı sayfadaki ses kaydını buraya koymayı daha çok isterdim. Şimdilik şu yazılı alıntıyla idare edelim:

Bugün bu vahşi kazananlar arenasında rakibi yere düştüğü anda ‘kazanan’ kılıcını kaldırıp “Ne yapayım” diye tribündeki izleyicilere soruyor. Hiçbirimizin kaybetmeye tahammülü yok. Kanlı bir modern zaman geleneği olarak başparmaklarımız yere dönük bir şekilde “Öldür öldür” diye bağırıyoruz.

İşte klişe budur. Hem de Hollywood klişesi. Fakat gerçek şu ki Romalıların gladyatöre ölüm emri vermek için parmaklarını yukarı mı kaldırdıkları, aşağı mı indirdikleri tam olarak bilinmiyor.

Başparmağın yukarıyı ya da boğazı, böğrü göstermesinin "öldür!" anlamına geldiğini, başparmağın aşağı göstermesinin ya da yumruğun içine sokulmasının ise "öldürme!" anlamına geldiğini savunan ciddi otoriteler var. Tüm mesele Latince kaynaklarda geçen Pollice Verso yani ters çevrilmiş başparmak derken hangi duruşun kast edildiğini çözmek.

Hollywood klişesine sığınmak varken bu bilgilerin doğruluğunu kim sorgulayacak öyle değil mi? Hollywood'un klişesine kaynaklık eden 19. yüzyıl tablosunu da alıntılayarak yazımızı bitirelim.














Türkiye Futbol Federasyonu'nun Kamu Kurumu Niteliği

PFDK'nın 2011 şike soruşturmasından elde edilen deliller ışığında verdiği karar, TFF'nin organında görev alan kişilerin kamu görevi...