24 Aralık 2010 Cuma

Kurultay

Hakkı Devrim 23 Aralık 2010 tarihli yazısında yine biz biçare okurlarını, floresan misali aydınlatmış:

DİL YÂRESİ
TÜRKÇE DOSTLARINDAN (Fahri Süngerci)

* Çalıştay diye bir kelime sıkça kullanılır oldu. Benim hafızamda belli bir yeri yok. Çalışmak fiilinden geldiği anlaşılıyor. Öteden beri kullanılan - tay diye bir sonek var mı dilimizde? Size danışmak istedim.
-Sondan başlayalım. - tay diye bir sonekimiz yoktu, ihtiyaç duyularak icat edildi. TBMM’ye Kamutay diyerek başladık galiba. Sayıştay, Danıştay, Kurultay gibi fiillerden yapılmış isimleri, isimlerden yapılmış isimler takip etti: kamutay’ı söyledim, Yargıtay da var. Türkçe Sözlük’te çalıştay’ın anlam tarifi de şu: «Bilim adamları ve uzmanların bir konuda ön hazırlık yapmak üzere katıldığı inceleme ve değerlendirme toplantısı.»

Görüleceği üzere İngilizce workshop kelimesi karşılığı önerilmiş ve son birkaç yıldır tutmuş olan çalıştay kelimesinin 'anlam tarifi'ni veriyor sayın Devrim. Anlam tarifi ne demekse artık.

Hata çok basit ve net: -tay sonekiyle türetilen ilk kelime kamutay değil kurultay kelimesidir. Kelime Moğolcada aynen kullanılmıştır. Onun da ötesinde 1900'lerin başında Anadolu'da 'kongre'ler toplanırken Kırım Tatarlarının 'kurultay' (قرلتاى) toplandığı o zamanki kayıtlarla sabittir. Kırım Tatarcasından 'derlenmiş' olan bu kelime üzerinde diğer türetmeler yapılmıştır. Hakkı Devrim 'galiba' kelimesiyle bir kestirimde bulunduğunu ikrar etmiş ama ne yazık ki tutturamış.





Hayde Gidelum Türküsü
Çelebi Böyle Olur Bizde
Olağan Mahkeme İlkesi Nedir
Torba Yasa Kaç Kelime
Hangi Takımlar Ay-Yıldızlı Arma Giyebilir

LDP Tek Başına İktidar

Bahsettiğim LDP bizim yunus logolu parti değil. Japonya'nın en büyük partisinin adı da LDP. Üstelik açılımı bizdekinin aynısı: Libe...